Khám Phá Âm Thanh Kỳ Diệu Từ Những Hố Đen Vũ Trụ

Mặc dù có quan niệm rằng âm thanh không thể tồn tại trong không gian vũ trụ vì sóng âm không lan truyền qua chân không, nhưng thực tế, con người hoàn toàn có thể “nghe” được những âm thanh từ những vùng sâu thẳm của vũ trụ bằng một số phương pháp sáng tạo.

Cụ thể, tài khoản NASA Exoplanets đã chia sẻ thông tin thú vị về cách mà các nhà khoa học có thể thu được âm thanh từ những hố đen. Vào tháng 5, NASA đã tiết lộ một đoạn âm thanh dài 35 giây được ghi lại từ một hố đen nằm tại trung tâm cụm thiên hà khổng lồ trong chòm sao Perseus, cách Trái đất khoảng 240 triệu năm ánh sáng.

Âm thanh từ hố đen này phát ra một tiếng gầm gừ kỳ quái, tựa như tiếng cửa sắt kêu kẽo kẹt mỗi khi mở ra hoặc đóng lại.

Tuy nhiên, tư duy này đã được cải cách. Gần đây, Đài Quan Sát Tia X Chandra đã ghi lại được sóng âm từ một hố đen vũ trụ và chuyển đổi dữ liệu thành âm thanh mà chúng ta có thể nghe thấy.

Trên thực tế, dữ liệu này đã được thu thập từ 20 năm trước bởi Đài Quan Sát Tia X Chandra. Chúng là sóng áp suất (sóng âm) trải dài tới 30.000 năm ánh sáng, bao trùm cụm thiên hà Perseus có bề rộng 11 triệu năm ánh sáng, chính là môi trường mà sóng âm có thể truyền đi.

“Trong mười năm đầu sự nghiệp, tôi chỉ chuyên tập trung vào hình ảnh từ dải ngân hà. Tuy nhiên, sau đó, tôi nhận ra rằng công việc của mình không phục vụ hữu hiệu cho những người không chuyên về vũ trụ hoặc những người có khó khăn về thị lực,” nhà nghiên cứu Kimberly Arcand của NASA đã chia sẻ với NPR.

Vì vậy, bà đã tiến hành chuyển đổi sóng áp suất từ một hố đen thành âm thanh mà con người có thể nghe thấy, quá trình này được gọi là “âm thanh hóa” dữ liệu từ những hố đen. Kimberly Arcand cũng đã ghi lại âm thanh của nhiều vật thể khác trong vũ trụ, mỗi loại đều phát ra âm thanh độc đáo khác nhau.

Theo NPR, thông qua việc “âm thanh hóa” dữ liệu, các nhà thiên văn học đã tổng hợp được các sóng âm trong cụm thiên hà. Những âm thanh này nằm ở khoảng cách 57-58 quãng tám so với nốt đô trung bình (C4). Để tai người có thể nghe được những tần số này, Đài Quan Sát Chandra phải nâng tông lên 57-58 quãng tám, tức là tăng tần số lên tới 4 tỷ lần so với âm ban đầu.

Đài quan sát tia X Chandra đã thu dữ liệu sóng âm của hố đen từ năm 2003. (Ảnh: NASA).

Công bố âm thanh từ hố đen trong chòm sao Perseus là một phần của Tuần lễ Hố Đen (Black Hole Week) năm 2022.

NASA cũng đã công bố âm thanh được thu trong quá trình chuyển đổi dữ liệu ánh sáng từ tia năng lượng phát ra từ hố đen của thiên hà M87, cách Trái đất 53,5 triệu năm ánh sáng.

Một dự án khác liên quan đến “âm thanh hóa” vũ trụ được thực hiện bởi Erin Kara, nhà vật lý thiên văn tại Viện Công nghệ Massachusetts. Đội nghiên cứu của bà đã sử dụng tín hiệu từ các vụ nổ tia X để lập bản đồ môi trường xung quanh các hố đen, tương tự như cách mà loài dơi sử dụng âm thanh để bắt muỗi.