Viên Phóng Xạ Bị Mất Tích Ở Australia: Mối Nguy Hiểm Đáng Lo Ngại

Gần đây, một viên chứa chất phóng xạ Caesium-137, có kích thước chỉ 8 x 6 mm, đã bị thất lạc trong quá trình vận chuyển từ một khu mỏ ở Newman đến vùng ngoại ô phía bắc thành phố Perth, Australia. Viên phóng xạ này thường được dùng trong các hoạt động khai thác mỏ và hiện đang gây ra sự lo lắng lớn trong cộng đồng.

Công ty Rio Tinto, đơn vị khai thác mỏ, đã chính thức xin lỗi vào ngày 30 tháng 12 và xác nhận đang phối hợp cùng chính quyền bang để tìm kiếm viên phóng xạ này. Tuy nhiên, do kích thước nhỏ và phạm vi tìm kiếm rộng lớn lên tới 1.400 km, khả năng tìm thấy viên phóng xạ rất thấp. Các nhà chức trách cảnh báo rằng, nếu viên phóng xạ bị thất lạc quá lâu, nó có thể gây ra nguy hại cho sức khỏe con người trong thời gian tới 300 năm.

Nguyên Nhân Thất Lạc Chưa Được Làm Rõ

Theo kế hoạch ban đầu, viên phóng xạ sẽ được vận chuyển bằng xe tải từ khu mỏ gần Newman và dự kiến đến kho ở Malaga, Perth. Xe tải xuất phát vào ngày 11 tháng 1 và đã tới kho vào ngày 16 tháng 1. Tuy nhiên, đến ngày 25 tháng 1, Rio Tinto mới thông báo viên phóng xạ đã biến mất trong quá trình kiểm kê.

Viên phóng xạ có kích thước nhỏ, khiến việc tìm kiếm trở nên khó khăn.

Nguy Cơ Khi Tiếp Xúc Với Viên Phóng Xạ

Các chuyên gia y tế đã cảnh báo rằng, việc tiếp xúc với Caesium-137 có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho sức khỏe, bao gồm bỏng da, bệnh phóng xạ và tăng nguy cơ phát triển ung thư. Cụ thể, nếu đứng gần viên phóng xạ khoảng một mét trong một giờ, con người có thể hấp thụ tới 1,6 millisievert (mSv), tương đương với khoảng 17 lần chụp X-quang ngực thông thường.

Radiation Services WA, công ty tư vấn về bảo vệ bức xạ, nhấn mạnh rằng việc nhặt viên chứa phóng xạ này có thể gây tổn thương nghiêm trọng đến tay và các mô lân cận của cơ thể.

Ivan Kempson, một phó giáo sư tại Đại học Nam Australia, nêu ra ví dụ xấu nhất có thể xảy ra nếu một đứa trẻ tò mò nhặt viên phóng xạ và cất vào túi. Ông cho biết đây là một tình huống hiếm gặp nhưng không phải là chưa từng xảy ra, có trường hợp tương tự đã xảy ra trước đó với những vật liệu phóng xạ mạnh hơn.

Vụ Thất Lạc Khó Hiểu Vì Dụng Cụ Bảo Vệ

Sự việc này gây sốc cho nhiều chuyên gia, bởi vì các quy trình vận chuyển và xử lý chất phóng xạ như Caesium-137 thường rất nghiêm ngặt. Rio Tinto cho biết họ đã thường xuyên vận chuyển các loại vật liệu nguy hiểm và thuê các nhà thầu chuyên nghiệp để đảm bảo an toàn. Viên phóng xạ này được sử dụng trong máy đo mật độ tại khu mỏ Gudai-Darri.

Dịch vụ bức xạ WA cho biết rằng các vật liệu phóng xạ được vận chuyển trên toàn vùng Tây Australia mà không gặp sự cố nào. Tuy nhiên, có vẻ như sự thiếu chặt chẽ trong các biện pháp bảo vệ đã dẫn đến vụ thất lạc này.

Pradip Deb, một chuyên gia về an toàn bức xạ tại Đại học RMIT ở Melbourne, đã nhấn mạnh rằng sự kiện này là rất bất thường, vì quy định an toàn yêu cầu các chất phóng xạ phải được để trong hộp bảo vệ khó mở.

Quy Trình Tìm Kiếm Viên Phóng Xạ Thất Lạc

Những nỗ lực tìm kiếm viên phóng xạ đang được thực hiện bằng cách sử dụng các thiết bị phát hiện bức xạ chuyên dụng, được lắp đặt trên các phương tiện giao thông di chuyển với tốc độ 50 km/h trên tuyến đường cao tốc. Các nhà chức trách đã yêu cầu người dân không đến gần viên phóng xạ nếu họ phát hiện ra, giữ khoảng cách an toàn 5 mét.

Quá trình tìm kiếm đang diễn ra với sự hỗ trợ của các thiết bị phát hiện bức xạ hiện đại.

Tuy nhiên, các nhà chức trách lo ngại rằng viên phóng xạ có thể đã được mang đi xa hơn khỏi khu vực tìm kiếm, chẳng hạn như bị mắc kẹt trong kẽ lốp của một chiếc xe hoặc bị các loài chim mang đi.

Hệ Quả Nếu Viên Phóng Xạ Không Được Tìm Thấy

Chất phóng xạ Caesium-137 có chu kỳ bán rã khoảng 30 năm, nghĩa là sau ba thập kỷ, độ phóng xạ của nó sẽ giảm đi một nửa, và sau 60 năm, nó sẽ giảm đi tiếp một nửa nữa. Theo Deb, nếu viên phóng xạ không được tìm thấy, nó sẽ không gây ô nhiễm đất hay môi trường, miễn là nó không bị vỡ.

“Nếu viên phóng xạ vẫn ở trong tình trạng kín, nó sẽ không làm ô nhiễm môi trường xung quanh”, Kempson cho biết thêm. Ông cũng cho rằng nếu viên phóng xạ lạc ở nơi biệt lập, tác động đến cộng đồng sẽ rất hạn chế.